Krawczyk Aleksander

Z Nowy Łowiczanin

Aleksander Krawczyk

Aleksander Krawczyk – (ur. 24 marca 1882 Podlesie k/ Oleśnicy – zm. 17 lipca 1949 Łowicz) – artysta malarz, nauczyciel rysunku.

Spis treści

Pochodzenie

Urodził się jako 8 dziecko Marcina rolnika i Franciszki z Ratuszników, krawcowej. Możliwość gruntownego wykształcenia zawdzięczał swojemu bogatemu mecenasowi.

Wykształcenie

W trakcie studiów miał okazje zwiedzić Neapol, Florencję, Wenecję, Monachium, Pragę i Wiedeń.

Na wschodzie

Aleksander Krawczyk z grupą wychowanków i wychowanek łowickiego gimnazjum na wystawie pt. "Dzieła plastyki w posiadaniu Łowicza" 1935 - r..

Od 1913 r. przebywał na Ukrainie, gdzie realizował zamówienia miejscowych ziemian. W latach 1914 – 1918 pracował jako nadworny malarz u hr. Szczęsnego Potockiego w jego majątku na Podolu. Dorobek artystyczny z tego okresu, oprócz kilku prac, które darował hrabiemu Potockiemu zaginął.

W Łowiczu

Do Polski wrócił w 1919 r. Podjął pracę w Gimnazjum i Liceum im. ks. Józefa Poniatowskiego w Łowiczu jako nauczyciel rysunku. W czasie II wojny światowej pracował w Szkole Powszechnej nr 3 w Łowiczu. Po wojnie wrócił do nauczania w Gimnazjum, skąd w 1947 r. przeszedł na emeryturę. W 1948 r. z powodu utraty wzroku musiał zaprzestać pracy malarskiej.

Zmarł rok później - 17 lipca 1949 r. Został pochowany na cmentarzu kolegiackim w Łowiczu.

Malarstwo

Malował obrazy olejne i akwarele. Były to głownie sceny rodzajowe, pejzaże, witraże i portrety. Realizował zamówienia prywatne i urzędowe dla wojska, władz i szkół. Z osobistości łowickich uwiecznił na portretach: Romualda Oczykowskiego, ks. Stefana Zawadzkiego, ks. Jana Bączka, Emila Balcera i in. Namalował również Józefa Piłsudskiego, Ignacego Mościckiego, Edwarda Śmigłego-Rydza oraz bpa Bandurskiego. Malował również bezinteresownie dla Gimnazjum Męskiego i dla Wojska Polskiego w Łowiczu oraz w Kutnie wielu dostojników państwowych i postacie historyczne. Wiele swoich obrazów podarował znajomym w Łowiczu, zaś większość syn przekazał Muzeum Narodowemu w Krakowie.

Z pierwszego okresu pracy profesora zrodziło się ok. 180 prac, które w większości zostały zniszczone lub zaginęły. W okresie od 1919 do 1948 r. powstało ok. 560 obrazów różnej wielkości oraz kilka witraży. W czasie wojny spalił się dom rodzinny Krawczyka, pożar strawił dużą część jego dzieł. Profesor bardo przeżył tę stratę i być może właśnie z tego powodu skupił się po tym jedynie na malowaniu obrazów wyłącznie treści religijnej dla łowickich kościołów. Dla kolegiaty namalował 3 witraże i 3 obrazy: św. Wiktorii, św. Andrzeja Boboli i św. Wojciecha. Dla kościoła SS Bernardynek namalował św. Józefa i św. Franciszka.

Od 1930 r. był członkiem Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych w Warszawie, gdzie wystawiał obrazy w latach 1922, 1925 – 1933 i 1937. Swoje dzieła wystawiał również w Łowiczu.

Córka Jadwiga tak wspominała swojego ojca: Co roku w czasie wakacji całą rodziną wyjeżdżaliśmy do Arkadii. Ojciec znając się z księciem Michałem Radziwiłłem, którego poznał w Akademii w Krakowie, otrzymał bezpłatny wstęp do parku, w którym było wiele fragmentów – tematów do malowania. Gdy książę przyjeżdżał do parku, lubił stać i przyglądać się jak ojciec maluje.

Odznaczenia

Życie prywatne

2 lutego 1916 r. w Odessie ożenił się z Marią Kozłowską (zm. 1975 r.), guwernantką hrabiny Potockiej. Mieli czworo dzieci: Zofię Marię (ur. w Odessie w 1916 r. ), która była zakonnicą SS Bernardynek w Łowiczu, Jerzego Marię (ur. w Bałcie w 1918 r. ) ekonomistę, Jadwigę Teresę (ur. w Łowiczu w 1920 r. ), która była pielęgniarką w Zgromadzeniu SS Szarytek w Górze Kalwarii oraz Krystynę Mieczysławę (ur. w Łowiczu w 1924 r.) księgową.

Ciekawostki

Na Akademii Sztuk Pięknych, w latach 1908 - 1910 studiował z późniejszym marszałkiem Edwardem Śmigłym - Rydzem. Swoją znajomość odnowili po latach, kiedy generał przyjechał do Łowicza na uroczystość oddania koszar wojskowych na Blichu w 1936 r.

Opracowania

  • Gumiński Tadeusz, Łowiczanie z okresu II Rzeczypospolitej. Słownik Biograficzny, (Drogoszewski Kazimierz - Nowakowski Edward), Łowicz 1987, s. 6.
  • Kołaczyński Jan, Malował dla Potockich i dla Łowicza, [w:] Nowy Łowiczanin, nr 17/1996, s. 8.
Osobiste